content

Willem Nicolaas Rose (1801-1877)

Architect en ingenieur, van 1839 tot 1855 stadsarchitect van Rotterdam, geestelijk vader van het zogeheten Waterproject.

Jeugdjaren

Willem Nicolaas Rose werd op 8 januari 1801 geboren in Cheribon in Nederlands-Indië, waar zijn vader, een jurist, werkzaam was. Enkele jaren later vestigde het gezin Rose zich in Utrecht. De jonge Willem Nicolaas Rose ging, als lid van een welgestelde familie waar traditiegetrouw goed onderwijs genoten werd, in verschillende steden naar school. Van 1819 tot 1822 studeerde Rose aan de Artillerie- en Genieschool in Delft (de voorloper van de huidige Koninklijke Militaire Akademie).

Stadsarchitect van Rotterdam

Na zijn opleiding en bijna zeventien jaren praktische dienst bij de genie ging Rose in 1839 bij de gemeente Rotterdam werken. Tot 1855 was hij daar stadsarchitect. Eén van Rose’s eerste plannen was het saneren van de verouderde Rotterdamse waterhuishouding, die de oorzaak was geweest van een cholera-epidemie in 1832. Aan dit bekende revolutionaire Waterproject heeft de Maasstad zijn mooie singels als de Westersingel en de Noordsingel te danken. Rose’s andere infrastructurele en stedenbouwkundige projecten hielden vaak verband met de groei van Rotterdam, zoals de bouw van bruggen, kades, straten, openbare gebouwen en het toen zeer moderne Coolsingelziekenhuis. Ook het ontwerp en de aanleg van de westelijke uitbreiding van Rotterdam kwamen onder zijn leiding tot stand.

Verdere loopbaan

In 1854 werd Rose’s reputatie in Rotterdam geschaad door het instorten van een kademuur aan de Boompjes en een jaar later werd hij gedegradeerd tot ‘ingenieur bij de plaatselijke werken’. Van 1858 tot 1867 bekleedde hij vervolgens de functie van Rijksbouwmeester in Den Haag. Wel bleef Rose de rest van zijn leven als ingenieur-adviseur, sinds 1873 als adviseur, bij de gemeente Rotterdam betrokken. Ook was hij sinds 1844 lid van het Koninklijk Instituut (de latere Koninklijke Akademie van Wetenschappen) en in de periode 1863-1866 bestuurslid van het Koninklijk Instituut van Ingenieurs. Rose huwt in 1824 Johanna Maria van Alphen. Het paar kreeg zes kinderen. Oudste zoon Hendrik Simon Johannes Rose (1825-1888) trad als ingenieur bij Rijkswaterstaat en specialist in rivierbeheer gedeeltelijk in zijn vaders voetsporen. Rose stierf op 9 oktober 1877 in Den Haag. In de openbare ruimte van Rotterdam keert de naam van de belangrijke stadsarchitect terug bij de Rosestraat en omgeving.

Literatuur
Hetty E.M. Berens, W.N. Rose 1801-1807. Stedenbouw, civiele techniek en architectuur, (Rotterdam 2001) C.A.A. de Graaf, ‘Rose’s waterproject’ in Rotterdams Jaarboekje 1954, 177-208