content

Hoek van Holland

Badplaats aan de Nieuwe waterweg. Tot 1914 viel het grondgebied onder de gemeente 's-Gravenzande.

Inhoudsopgave

Geschiedenis

Van de op- en aanwassen in de monding van de Maas, ontstaan sinds de 17e eeuw, droeg de uitstulping van het Hollandse vasteland in zuidwestelijke richting de naam "Hoek van Holland". Dit vrijwel onbewoonde, voornamelijk uit hooiland bestaande gebied behoorde bestuurlijk tot de gemeente 's-Gravenzande. Na de totstandkoming van de wet betreffende de verbetering van de waterweg van Rotterdam naar zee, op 24 januari 1863, ging de naam Hoek van Holland over op de sindsdien ontstane nederzetting van Waterwegwerkers.

De gronden in het toekomstige Waterweggebied waren in 1866 door onteigening Rijkseigendom geworden. Door het ontbreken van iedere infrastructuur ter plaatse waren de ontwikkelingen geheel aan het toeval overgelaten. Er kwamen noodwoningen, voor Waterwegwerkers en later werkers aan de spoorweg. Er kwam meer permanente behuizing voor personeel van Rijkswaterstaat, het Loodswezen, de Reddingmaatschappij en van de Great Eastern Railway Company (Harwich-boten). Het Rijk, i.c. de Dienst der Domeinen, verkocht telkens percelen ter bebouwing, maar eiste geen voorzieningen als riolering en bestrating en was door het ontbreken van een gemeentelijke verordening ook niet verplicht tot de aanleg daarvan. Dit leidde tot "anti-sanitaire toestanden": volkomen gebrek aan riolering, goed drinkwater, bestrating, gemeente-reiniging en vleeskeuring (i.v.m. export-slachterijen) . Bij de gemeente 's-Gravenzande, als tuindersdorp zo geheel anders geaard, heerste onbegrip en onmacht tegenover de problemen van de Hoek. Ingrijpen moest derhalve van hogerhand komen. De Hoekse inwoners drongen aan op inmenging van de staat. Na langdurig overleg en een aantal verbeteringen in de publieke voorzieningen door de gemeente 's-Gravenzande, sloeg het idee van aansluiting bij Rotterdam bijzonder goed aan. In 1914 werd Hoek van Holland door Rotterdam geannexeerd.

Bronnen

Het Stadsarchief Rotterdam heeft een collectie archieven van Hoek van Holland (zie daarvoor het archievenoverzicht hieronder). Ook heeft het Stadsarchief prenten, tekeningen, foto’s, boeken, tijdschriften en kranten van en over Hoek van Holland. Het beeldmateriaal is toegankelijk via afbeeldingen,beeld en geluid en een kaartsysteem op de studiezaal. Boeken en tijdschriftartikelen kunt u vinden in de digitale bibliotheek (publicaties vanaf 1994) of in de kaartcatalogus op de studiezaal (publicaties tot 1994). Krantenartikelen vanaf 1993 kunt u terugvinden in de digitale krantenklapper; krantenartikelen van 1947 tot 1993 in de kaartcatalogus op de studiezaal.

Archievenoverzicht

Nummer

Toevoeging

Periode

Naam

Omvang (m1)

939 1914 – 1979 Archieven van de Wijkraad Hoek van Holland en de Deelgemeenteraad Hoek van Holland 3,56
406.01 (1907) 1914 - 1960 Archieven van de Hulpsecretarie Hoek van Holland 1,90
377 1917 - 1928 Archief van de Huurcommissie te Hoek van Holland 0,65
1498 Deelgemeente Hoek van Holland 18,60
1616 1878 - 2009 Archief van de Gereformeerde Kerk Hoek van Holland 3
1604 1905 – 2001 Archief van de Hervormde gemeente Hoek van Holland 2,76

Stamboomonderzoek Hoek van Holland werd in 1914 onderdeel van Rotterdam. Voor die tijd was het onderdeel van de gemeente 's Gravenzande. Hoek van Holland is nooit een zelfstandige gemeente geweest maar voor het gebied werden wel aparte registers van de Burgerlijke Stand bijgehouden. Zie de archiefwegwijzer Burgerlijke Stand.

Bouwtekeningen Beschikbaar vanaf 1913. Zie de Rotterdamse bouwdossiers bij het Stadsarchief.