content

Daniël den Hoed (1897-1950)

Arts, van 1940 tot 1950 directeur van het Rotterdams Radiotherapeutisch Instituut, geldt als de grondlegger van de Nederlandse radiotherapie.

Radiologie

Direct na zijn studie kreeg Den Hoed een aanstelling bij het Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis in Amsterdam. Daar kon hij zijn medische belangstelling aan zijn grote interesse voor wis- en natuurkunde koppelen. Den Hoed specialiseerde zich in de radiologie (bestralingstherapie), een nauwelijks ontgonnen onderdeel van de geneeskunde. Na korte uitstapjes naar de het Röntgeninstituut van de universiteit van Groningen en Stockholm kreeg Den Hoed in 1925 de leiding over de afdeling radiotherapie. In 1934 promoveerde Den Hoed, de eerste radioloog van Nederland, tot doctor in de geneeskunde aan de Universiteit van Amsterdam op het proefschrift Over de werking van harde röntgenstralen en gammastralen van radium.

Behandeling tegen Kanker

In 1940 werd Den Hoed directeur van het in 1914 opgerichte Rotterdams Radiotherapeutisch Instituut. Hier zette hij zijn baanbrekende werk voor de behandeling van kanker voort, maar de eerste jaren was het armoe troef. In een oud pand aan de Bergweg werkte Den Hoed met een klein team, waaronder zijn vrouw die eveneens radiologe was, als pioniers aan een vorm van therapie waar kwaadaardige gezwellen met straling konden worden bestreden. Op het instituut voerde Den Hoed ook de multidisciplinaire behandelmethode in, waarbij een team deskundigen gezamenlijk naar een patiënt kijkt. Zo werd er onder Den Hoeds energieke leiding een begin gemaakt met de opbouw van het stralen-instituut tot kankerbehandelingscentrum, waarin behalve radiologen ook andere academici konden werken.

Erelid

Op 10 maart 1950 overleed Den Hoed plotseling na een tweede hartinfarct in korte tijd. Hij liet onder andere zijn toen zeer jonge zoon Wim den Hoed achter, die later huisarts voor zeevarenden te Rotterdam werd. De Noord-Amerikaanse Vereniging van Radiologen benoemde Den Hoed na zijn dood tot erelid. Eind 1999 riepen de lezers van het Rotterdams Dagblad (inmiddels opgegaan in het Algemeen Dagblad) hem uit tot Rotterdammer van de eeuw.

Kliniek

Daniël den Hoed werd pas tien jaar na zijn overleden echt bekend, toen er een ziekenhuis aan de Groene Hilledijk in Rotterdam-Zuid naar hem werd vernoemd. De kliniek, waarin het Rotterdams Radiotherapeutisch Instituut en de Rotterdamse Stichting voor Reumabestrijding in opgingen, groeide uit tot een internationaal zeer gerenommeerd multidisciplinair kankerinstituut. De instelling fuseerde in de loop der tijd onder andere met het Academisch Ziekenhuis Rotterdam en de medische faculteit van de Erasmus Universiteit. Tegenwoordig heet de kliniek het Erasmus MC-Daniël den Hoed (Oncologisch Centrum) en in de toekomst zal er een nieuw kankercentrum gebouwd worden op het Hoboken-terrein bij het Erasmus MC.

Literatuur
Ben Maandag, ‘Daniël den Hoed werd bekend door ziekenhuis’, Rotterdam Dagblad (31 december 1999) 34