content
Uw zoekacties: Beleggingsmaatschappij (Heerlijkheden) Rhoon, Pendrecht en Cortgene
x527 Beleggingsmaatschappij (Heerlijkheden) Rhoon, Pendrecht en Cortgene
Uitleg bij archieftoegang

Een archieftoegang geeft uitgebreide informatie over een bepaald archief.

Een archieftoegang bestaat over het algemeen uit de navolgende onderdelen:

• Kenmerken van het archief
• Inleiding op het archief
• Inventaris of plaatsingslijst
• Eventueel bijlagen

De kenmerken van het archief zijn o.m. de omvang, vindplaats, beschikbaarheid, openbaarheid en andere.

De inleiding op het archief bevat interessante informatie over de geschiedenis van het archief, achtergronden van de archiefvormer en kan ook aanwijzingen voor het gebruik bevatten.

De inventaris of plaatsingslijst is een hiërarchisch opgebouwd overzicht van beschreven archiefstukken. De beschrijvingen zijn formeel en globaal. Het lezen en begrijpen van een inventaris behoeft enige oefening en ervaring.

Bij het zoeken in de inventaris wordt de hiërarchie gevolgd. De rubrieken in de inventaris maken deel uit van de beschrijving op een lager niveau. Komt de zoekterm in een hoger niveau voor, dan voldoen onderliggende niveaus ook aan de zoekvraag.

527 Beleggingsmaatschappij (Heerlijkheden) Rhoon, Pendrecht en Cortgene
Zoek in deze inventaris
>
Zoektermen
Zoektips!

Wildcards kunnen het zoeken vergemakkelijken:

  • Een ? (vraagteken) vervangt een letter
  • Een * (sterretje) vervangt een aantal letters
  • Door een $ (dollarteken) voor een zoekterm te zetten, zoekt u naar woorden die op elkaar lijken.

Meer zoektips vindt u hier.

 
 
Inventaris
1. Inleiding
1.1. De heerlijkheid Rhoon en Pendrecht
527 Beleggingsmaatschappij (Heerlijkheden) Rhoon, Pendrecht en Cortgene
1. Inleiding
1.1. De heerlijkheid Rhoon en Pendrecht
Aan de geschiedenis van de heerlijkheid Rhoon en Pendrecht, gelegen op het eiland IJsselmonde, zijn al diverse publikaties gewijd *  , daarom kan hier worden volstaan met een kort overzicht van de belangrijkste gegevens.
Volgens Van der Vlies in 'De eerste eeuwen van Rhoon' begon de geschiedenis van Rhoon in 1199, het jaar waarin de Zeeuwse jonker Biggo van Duiveland een plaat in de Oude Maas met het recht van aanwas in leen ontving van de Hollandse graaf Dirk VII. Deze Biggo bedijkte met enkele van zijn neven de slijkgrond en zij verdeelden dit onderling in ambachtsheerlijkheden. Echter, andere bronnen *  spreken van jonkheer Pieter van Duiveland als de eerste heer van dit gebied. Volgens Hoek in 'De oudste heren van Rhoon' geven graaf Dirk VII en zijn gemalin Aleyd hun land onder Peydrech gelegen ten Zeeuwse rechte uit aan Biggo en zijn kleinzoons. Dit gebied, vroeger vermoedelijk genaamd Roden, is de latere heerlijkheid Rhoon. *  In ieder geval blijft de heerlijkheid gedurende een lange tijd in het bezit van het geslacht Van Duiveland. In 1299 verheft Jan l, graaf van Holland, de ambachtsheerlijkheid Rhoon tot een hoge heerlijkheid. * 
Pendrecht was oorspronkelijk een aan de heerlijkheid Rhoon grenzend ambacht. In 1290 is Anthonis van Riede ambachtsheer van Pendrecht. Het blijft tot ca. 1350 bij de heren van Riede. Als gevolg van overstromingen gaat veel van het gebied verloren. Heer Frank van Borselen, heer van Sint Maertensdijck verwerft het ambacht rond 1370 en wordt heer van Pendrecht. Diens nakomelingen verkopen het in 1520 aan Pieter van Roden, heer van Rhoon, waardoor Rhoon en Pendrecht in één hand zijn gekomen. * 
Het bezit van een hoge heerlijkheid betekende dat de heer de hoge jurisdictie bezat, d.w.z. de rechtspraak in criminele zaken, dit in tegenstelling tot de lage jurisdictie die alleen rechtspraak in civiele en kleine strafzaken inhield.
Naast rechtspraak, wetgeving en bestuur oefende de heer gewoonlijk nog tal van andere rechten uit die men heerlijke rechten noemt. Toen in 1683 de hoge heerlijkheid Rhoon en Pendrecht voor 145.000,-gulden verkocht werd aan Hans Willem Bentinck, heer van Drimmelen, later graaf van Portland, behoorden tot het bezit de volgende heerlijke rechten: De hoge, lage en middelbare jurisdictie; het benoemen van ambtenaren als baljuw, schout, secretaris, schepenen, bode, dijkgraaf en heemraden; het collatierecht (benoemen van predikant) ; recht van aanwas, zwanendrift (recht om zwanen te houden); koren-, zaad en vlastienden; veer- en tolrecht op de rivier de Koedood; visrecht in de Oude Maas; cijnzen en capoengelden; het recht van eendenkooi en het recht op een 'zeer schoon en adelijk stamhuijs'. * 
In 1798 echter werden deze rechten afgeschaft. Koning Willem I herstelde ze in 1814 wel weer enigszins, zoals het recht van de jacht, visserij en vogelarij, het collatierecht en veerrecht. Maar het recht om schouten, secretarissen en plaatselijke bestuurders te benoemen werd niet teruggegeven, waardoor de heerlijkheid een andere betekenis kreeg dan vroeger. *  Bij verschillende grondwetsherzieningen werd toch weer een aantal rechten afgeschaft en afkoopbaar gesteld.
Vier generaties lang zou de heerlijkheid in het bezit blijven van het geslacht Bentinck totdat in 1830 de laatste heer, Willem Gustaaf Frederik graaf Bentinck, het bezit uit geldnood moest verkopen aan Anthony van Hoboken, reder en koopman te Rotterdam voor 249.500 gulden. * 
Tot de heerlijkheid behoorde ook het 'adelijke stamhuijs'. Het kasteel is in 1432 gebouwd op de plaats van een kasteel dat ten gevolge van de St. Elisabethsvloed in 1421 werd geteisterd. *  Het is diverse malen her- en verbouwd; in 1598 kreeg het zijn huidige vorm. In 1971 werd het kasteel verkocht aan de stichting Het Zuid-Hollands Landschap die het van 1973 tot 1975 geheel restaureerde. * 
Anthony van Hoboken werd na zijn dood in 1850 als heer van Rhoon en Pendrecht opgevolgd door zijn zoon Anthony, vervolgens door zijn kleinzonen Edmund en Edward van Hoboken.
In bijlage I wordt een overzicht gegeven van de heren van Rhoon en Pendrecht.
De heerlijkheid bestond uit de polders het Binnenland en Buitenland van Rhoon, Zegenpolder, Molenpolder en de Portlandspolder. * 
1.2. De heerlijkheid Kortgene
1.3. De beleggingsmaatschappij
1.4. Archief en inventarisatie
1.5. Geraadpleegde literatuur
2. Inventaris
3. Bijlage
Kenmerken
Datering:
(1431) 1540 - 1984
Openbaarheid:
Archiefstukken jonger dan 25 jaar zijn ter inzage met toestemming van de gemeentearchivaris. De archiefstukken met de nummers 174-175 jonger dan 50 jaar zijn ter inzage met toestemming van de archiefeigenaar
Omvang:
3.89 meter
Rubrieken:
Trefwoorden:
Categorie:
  • Zonder categorie
 
 
 
MAIS-(M)DWS is een product van DE REE archiefsystemen BV
meer informatie over MAIS-(M)DWS